Eerste stappen na een verlies

Checklist na het overlijden van een naaste

Na het overlijden van een naaste moeten er tientallen zaken geregeld worden. Deze checklist geeft aan wat u moet doen in de eerste dagen, weken en maanden.

Het overlijden van een naaste zet de wereld stil. Tegelijkertijd verwachten diverse instanties dat u zaken binnen één of twee dagen regelt. Deze checklist is ontworpen om u stap voor stap te begeleiden — probeer niet alles tegelijk te onthouden. Print of bewaar deze pagina en kom erop terug wanneer u er klaar voor bent.

Wat moet binnen de eerste 24 uur worden geregeld?

De allereerste zaken hoeft u niet alleen te doen. Een uitvaartondernemer ondersteunt u bij veel stappen zodra u contact opneemt.

  • Vaststellen van de dood. Als uw naaste thuis is overleden, belt u direct de huisarts (of de spoeddienst). In het ziekenhuis stelt een arts het overlijden officieel vast.

  • Licht de naaste familie in. Bel eerst de personen die dit nieuws telefonisch moeten horen, niet via een tekstbericht.

  • Neem contact op met een uitvaartondernemer. De uitvaartondernemer verzorgt de overledene en helpt bij de volgende stappen, zoals de overlijdensverklaring en het organiseren van de uitvaart.

  • Controleer op een eventuele wilsverklaring of testament. Deze documenten moeten zich bevinden tussen de papieren van de overledene of op een veilige opbergplaats.

Wat regelt u in de eerste week?

Tijdens deze week starten de meeste praktische regelingen. Probeer niet alles zelf te doen — verdeel de taken onder de familieleden.

  • De uitvaartdatum afstemmen met de uitvaartondernemer en de locatie of kerk. In de regel vindt een uitvaart plaats binnen 6 werkdagen na het overlijden.

  • De akte van overlijden ontvangen. De gemeente stelt deze op na de aangifte van overlijden en verwerkt de gegevens in de Basisregistratie Personen (BRP).

  • Melding bij overheidsinstanties. De meeste instanties, zoals de Sociale Verzekeringsbank (SVB) en de Belastingdienst, worden automatisch geïnformeerd via de BRP.

  • De bank informeren. De bank blokkeert de rekeningen ten name van de nalatenschap. Totdat er een verklaring van erfrecht is, kunnen vaak alleen de uitvaartkosten en lopende vaste lasten van de rekening worden betaald.

  • De werkgever informeren. Als de overledene nog werkte, moet de werkgever zo snel mogelijk op de hoogte worden gesteld.

  • De verzekeringsmaatschappij informeren. Levensverzekeringen en andere uitkeringen worden pas na een formele melding in gang gezet.

Wat doet u in de eerste maand?

Na de uitvaart begint een rustiger, maar administratief intensief traject — papieren, registers en contracten. Een goede vuistregel: pleeg één telefoontje of verwerk één document per dag.

  • De uitvaart. De plechtigheid, de condoleance en eventueel het versturen van bedankkaarten.

  • Aanvragen van een verklaring van erfrecht. Dit kunt u het beste snel in gang zetten via een notaris — dit proces kan enkele weken duren.

  • De woning van de overledene beveiligen. Controleer of de opstal- en inboedelverzekering doorlopen en zorg dat de postbus niet overvol raakt.

  • Opzeggen of overdragen van abonnementen. Denk hierbij aan gas, water, licht, internet en overige contracten.

  • Kentekenregistratie aanpassen voor eventuele voertuigen via de RDW.

  • De boedelbeschrijving voorbereiden. Breng alle bezittingen, schulden en de erfgenamen in kaart.

Wat moet binnen drie maanden geregeld zijn?

Binnen deze periode moeten de belangrijkste fiscale en juridische fundamenten worden gelegd.

  • Vaststellen van de nalatenschap. De erfgenamen beslissen of zij de erfenis zuiver aanvaarden, beneficiair aanvaarden of verwerpen.

  • De aangifte erfbelasting voorbereiden en indienen. Dit moet doorgaans binnen 8 maanden na het overlijden gebeuren, maar de voorbereiding start nu.

  • Eventueel uitstel aanvragen bij de Belastingdienst als de termijn voor de aangifte erfbelasting te kort is.

  • Afspraken maken over het gebruik van de woning en inboedel tussen de erfgenamen.

Wanneer vindt de verdeling van de erfenis plaats?

Er is geen wettelijke termijn voor de daadwerkelijke verdeling van de erfenis. Dit kan zodra de familie er klaar voor is — bij voorkeur nadat de boedelbeschrijving is voltooid en de erfbelasting is voldaan.

  • De erfbelasting betalen. De Belastingdienst stuurt de aanslag meestal binnen enkele maanden na de aangifte.

  • Opstellen van de akte van verdeling. Een schriftelijke overeenkomst waarin staat hoe de bezittingen worden verdeeld.

  • Eigendomsoverdracht van onroerend goed en effecten.

Wat hoeft niet direct geregeld te worden?

Veelvoorkomende zorgen die geen directe haast hebben:

  • Kleding en persoonlijke eigendommen. De meeste mensen zijn er de eerste maanden niet aan toe om de persoonlijke spullen van de overledene uit te zoeken. U kunt de woning zo lang als nodig in de huidige staat laten.

  • Social media-accounts. Facebook, Instagram en andere accounts kunnen worden omgezet in een herdenkingspagina of worden verwijderd wanneer u daar klaar voor bent.

  • Digitale abonnementen zoals streamingdiensten. Dit kan de komende maanden in alle rust worden stopgezet.

Waar vindt u ondersteuning?

U staat er niet alleen voor:

  • De uitvaartondernemer begeleidt u bij de uitvaart, de formaliteiten en de directe praktische zaken.

  • Geestelijk verzorgers en rouwtherapeuten bieden een luisterend oor en emotionele ondersteuning, ongeacht uw levensbeschouwing.

  • Lotgenotengroepen en organisaties voor rouwverwerking bieden steun en herkenning in uw regio.

  • Het Juridisch Loket of een notaris helpt u bij juridische en erfrechtelijke vragen.

Solace Care helpt u verder

Solace Care brengt structuur in deze checklist: herinnert u aan deadlines, bewaart belangrijke contactgegevens en houdt bij wat er al is gedaan. Zo kunt u in uw eigen tempo handelen, wetende dat er niets over het hoofd wordt gezien. Start direct met de checklist op app.solace.care.

Bronnen